Theo báo cáo gần đây nhất của Ủy ban Dân số - Gia đình và Trẻ em Việt Nam, từ đầu năm đến nay, ở nước ta đã có hiện tượng mất cân bằng giới tính khi sinh. Tư tưởng “trọng nam khinh nữ” đã khiến số nam giới nhiều hơn nữ giới và điều này cho thấy rằng cách nhìn nhận về người phụ nữ của chúng ta vẫn chưa được cải thiện hoàn toàn. Bình đẳng nam nữ đang thực sự là một cuộc cách mạng khó khăn và lâu dài vì sự hạ thấp, khinh miệt đối với phụ nữ đã tồn tại từ hàng nghìn năm nay.
Anh Nguyễn Công Minh, ở Cầu Giấy, Hà Nội cho biết:
“Tôi thấy xã hội mình có tiến triển đi lên thật, nhưng cái chuyện coi trọng phụ nữ, đề cao chị em thì vẫn chưa có nhiều tiến bộ đâu. Ngày xưa nữ giới bị coi thường thì nay bị hạ thấp, bị mất quyền lợi. Tôi lấy cái ví dụ đơn giản thế này thôi, ngay trong gia đình, vợ không được quyền có ý kiến, nói ra cái gì thì bảo: “đàn bà ngu, đần, chỉ nhà cửa, ruộng vườn, biết gì mà nói cho mỏi miệng”, nhiều ông chồng xúc phạm vợ ngoa ngoắt, hạ bệ vợ quá đáng, ai đời chồng nói vợ “sống với mày tao ngu ra”. Nhưng mà chị em thì có dám phản ứng lại đâu ạ, bị chồng coi thường nhiều quá đâm ra cũng nghĩ mình dốt, mình kém cỏi thật”.
Tư tưởng “khinh nữ” ăn sâu bén rễ vào tiềm thức của không ít các ông chồng, dù chồng thế nào thì vẫn hơn vợ, dù các công việc “kinh bang tế thế” của các đức ông chồng rốt cuộc cũng chỉ là ăn cơm vợ nấu, mặc áo vợ giặt rồi đàn đúm rượu chè thì anh ta vẫn có quyền lực tối cao, vẫn đáng trọng hơn vợ mình. Quan niệm này không chỉ được một số ít nam giới trọng dụng hay chỉ ở những gia đình nông thôn mới có. Anh Phạm Văn Long, ở Sóc Sơn, Hà Nội nói:
“Nhiều người nghĩ ở các gia đình hiện đại, trí thức thì tình trạng trọng nam khinh nữ không có nhiều, nhưng theo tôi thấy vẫn có nhiều đấy, tuy nhiên tính chất nó khác hơn. Vợ ở cơ quan được khối người nể trọng vì năng lực, vì đức độ, nhưng về nhà dưới mắt chồng cũng vẫn chỉ là bà nội trợ, có nghĩa vụ kính trọng và chăm sóc chồng con, cơm bưng nước rót cho chồng, chứ cũng chẳng tài cán gì, đến những việc lớn của gia đình vẫn do chồng quyết định tất cả vì anh ta là nam giới mà. Đàn ông vẫn thế đấy, coi như mình là nam thì dĩ nhiên hơn vợ một cái đầu, còn không chịu công nhận giá trị, khả năng của vợ đâu .
Vì suy nghĩ đàn ông con trai luôn là nhất, được coi trọng, được tôn vinh như thế nên không ít người chỉ thích đẻ con trai, mong mỏi cả đời có một đứa con nối dõi tông đường, tăng thêm phần hãnh diện, nở mày nở mặt cả gia tộc. Và người phụ nữ lại là người chịu thiệt thòi để thoả ý muốn của chồng và gia đình. Chị Trần Thị Lý, ở Đông Anh, Hà Nội tâm sự:
“Chồng tôi phân biệt rất rạch ròi về quyền hành của người chồng và bổn phận của người vợ. Trong đó phải đẻ con trai cũng là một bổn phận quan trọng của tôi theo như anh ấy nói. May mà tôi sinh đứa thứ 3 này là con trai không thì chắc anh ấy bỏ tôi rồi. Tôi biết là sinh nhiều con thì vất vả hơn và không nuôi các con được tốt nhưng mà từ ông bà cho đến bố mẹ chồng và đặc biệt là chồng tôi đều kiên quyết muốn có con trai nên tôi phải cố đẻ cho được”.
Đứng trước nguy cơ tan vỡ của gia đình nếu mình không sinh được con trai, đứng trước sự sính nam của đại gia đình chồng, người phụ nữ ấy không còn sự lựa chọn nào khác. Nhìn chị gày gò và già hơn tuổi thật của mình vì sức khoẻ yếu mà phải sinh nở liên tiếp mấy năm liền nhau, tôi thấy chạnh lòng. Tôi chợt nghĩ nếu đứa con thứ 3 này không phải là trai thì chị sẽ phải cố sinh đến đứa thứ mấy đây mới làm tròn bổn phận của mình?.
Quả thật để chị em có được quyền bình đẳng không dễ chút nào khi nhận thức các đấng mày râu về vấn đề này còn chưa có nhiều tiến bộ, song có một thức tế là nhiều khi lực cản lại đến từ chính chị em. Chị Hoàng Ngọc Lan, ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội chia sẻ:
“Tôi thấy nhiều chị em còn phân biệt nam nữ hơn ấy chứ. Chồng tôn trọng, hỏi ý kiến thì cứ đùn đẩy: “em đàn bà con gái không biết đâu, anh quyết thế nào cũng được”. Cứ thế rồi dần dần chồng chả buồn bàn bạc nữa, nghĩ là vợ mình đúng là kém hiểu biết thật, chỉ biết chỉ đâu đánh đấy thôi. Thế có phải là chị em tự hạ mình xuống và tôn chồng lên không. Đấy là chưa kể có nhiều chị quyết sinh con trai, mặc dù chồng không quan trọng chuyện này. Nói chung là cái sự trọng nam khinh nữ nằm ngay trong đầu chị em ta chứ chưa nói đâu xa”.
Vẫn còn không ít gia đình đang đứng bên bờ vực thẳm của sự tan vỡ chỉ vì vợ không đẻ được con trai, nhiều người phụ nữ chịu bao thiệt thòi, cay đắng khi về nhà bị chồng coi thường, ra ngoài xã hội bị hạ thấp. Lòng tự trọng, tự tôn của chị em thường xuyên bị xúc phạm. Điều này nói lên rằng đã đến lúc chúng ta, bắt đầu từ mỗi gia đình, mỗi người hãy thay đổi cách nhìn, quan niệm về người phụ nữ để xã hội được cân bằng và tốt đẹp hơn.
Kim Chung